Daneshenaft logo
دوشنبه 23 مهر ماه 1397 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
جمعه 18 خرداد ماه 1397 | کد مطلب : 12062
عراق برای توسعه یکجانبه میادین نفتی مشترک با ایران خیز برداشته است؛
مشارکت آری، رقابت نه
احمد مددی

اگر بتوانیم با دیپلماسی و گفتگوهای اثربخش، ایده مشارکت به جای رقابت در میادین نفتی مشترک ایران و عراق را به درستی برای طرف عراقی تبیین و جا بیاندازیم، بی تردید نتایج آن برای هر دو کشور سودمند خواهد بود.

 دانش نفت: صدای پای تاخیر و تعویق در پروژه‌های نفتی‌مان دوباره طنین انداز شده است. پس از آنکه حدود یک دهه طول کشید تا عقب افتادگی ایران از قطر در ابر میدان گازی پارس جنوبی جبران و تولید گاز ایران و قطر در این میدان برابر شود، اینک از میادین مشترک با عراق اخبار ناخوشایندی به گوش می‌رسد، اخباری که ترجمان آن احتمالاً عقب ماندگی دوباره از کشور همسایه در توسعه و برداشت از میادین مشترک است.

این در حالی است که وزارت نفت در دولت یازدهم با تدوین مدل‌های جدید قراردادی تحت عنوان IPC کوشید شرکت‌های بین المللی نفتی را برای توسعه میادین مشترک پای قرارداد بیاورد. البته وزارت نفت در این امر موفق هم بود چه اینکه تقریباً در تمام میادین مشترک با این شرکت‌ها تفاهم نامه مطالعاتی به امضا رساند، اما با روی کار آمدن ترامپ و خروج ایالات متحده از برجام، اغلب شرکت‌های بین‌المللی نفتی، سودای رفتن کوک کرده و حاضر نیستند برای توسعه میادین نفتی ایران قدم جلو بگذارند. نمونه روشن ترک پروژه‌های نفتی ایران از سوی شرکت بین‌المللی، توتال فرانسه و البته نیامدن لوک‌اویل روسیه است که طرح‌های توسعه میادین نفتی ایران را پس از خروج آمریکا از برجام متوقف کرده‌اند!

اما نکته تأسف آور برای ما اینکه؛ عراق امضای قراردادهای جدید با شرکت‌های خارجی برای توسعه میادین نفتی در مرزهای ایران را آغاز کرده است.

نام عراق با اولین تحریم‌های نفتی ایران در اوایل دهه 90 خورشیدی ذهنمان را آزار می‌دهد، آنجایی که با تحریم نفت ایران، بشکه‌های نفت عراق جای بشکه‌های نفت ایران را در بازارهای جهانی گرفت و جالب و البته تأثر انگیز آنکه با امضای برجام در سال 94 همین عراق حاضر نبود جای بشکه‌های نفت اش را با ما عوض کند و مشتریان نفتی ما را پس دهد!

حالا صدای دلخراش عقب افتادگی از عراق در میادین نفتی مشترک با این کشور به گوش می‌رسد، در این باره سایت رسمی وزارت نفت عراق، یکشنبه ۱۳ خردادماه اعلام کرده که قرارداد اکتشاف و توسعه سه بلوک نفتی کلابات-کمر، خشم‌الاحمر-انجانه (هر دو در استال دیاله) و خضر المای (در استان بصره) را با شرکت الهلال امارات متحده عربی به امضا رسانده است. سایت رسمی وزارت نفت عراق همچنین می‌گوید که روز دوشنبه ۱۴ خرداد ماه نیز قرارداد توسعه میادین هویزه، نفت خانه و طرح توسعه میدان سندباد نیز با شرکت‌های چینی امضا شده است. آری! همه این میادین یا مشترک با ایران هستند و یا در مرز ایران قرار دارند.

بر اساس گزارش‌ها، هم اکنون دولت بغداد توسعه اکثر میادین مشترک نفتی با ایران همچون نفتخانه، بدره، مجنون، سندباد، فکه، اوقیراب، هویزه و بحر عمر را آغاز کرده است. این کشور در نظر دارد توسعه ۹ میدان و بلوک نفتی را به خارجی‌ها واگذار کند. این میادین در استان‌های بصره، میسان، مثنی، واسط و مناطق غربی استان دیاله واقع هستند. این کشور با جذب شرکت‌های خارجی، به‌ویژه روسیه، چین، اروپا و آمریکا طی سال‌های ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۷ تولید روزانه نفت خود را از حدود ۱.۷ میلیون بشکه به ۴.۷ میلیون بشکه رسانده است، یعنی بیشتر از تولید 3.8 میلیون بشکه‌ای ایران! این در حالی است که لوک‌اویل روسیه که اخیراً طرح توسعه میادین نفتی ایران (آب تیمور و منصوری با بیش از ۳۰ میلیارد بشکه ذخایر درجای نفت) را متوقف کرده است، ماه گذشته اعلام کرد که تولید نفت عراق از میادین غرب قرنه را دو برابر افزایش خواهد داد و تا سال ۲۰۲۵ به ۸۰۰ هزار بشکه در روز خواهد رساند. این میادین نیز در استان دیاله، نزدیک به ایران (در مرز استان ایلام ایران) واقع هستند!

البته ایران نیز در بلوک غرب کارون که برخی از میادین آن مشترک با عراق است، فعالیت‌های پرتلاشی را برای توسعه یا افزایش تولید آغاز کرده است، اما منابع ناکافی و عدم حضور شرکت‌های بین المللی و تکنولوژی‌های نوین، عملیات توسعه این میادین را کند کرده است. در برهه کنونی، تنها شرکت‌های چینی در دو میدان یادآوران و آزادگان شمالی این بلوک حضور دارند. این در حالی است که طرح توسعه میدان آزادگان جنوبی با شرکت «سیان پی سی» چین سال‌ها پیش به خاطر تعلل در آغاز توسعه پروژه لغو شد و شرکت‌های ایرانی، عملیات توسعه آزادگان جنوبی را به تنهایی به پیش می‌برند. این در حالی است که ذخایر در جای نفتی این بلوک در خاک ایران، شامل میادین آزادگان (شمالی و جنوبی)، یاران (شمالی و جنوبی) و یادآوران حدود ۶۴ میلیارد بشکه است، که رقم قابل توجهی است.

به باور نگارنده، اگر بتوانیم با دیپلماسی و گفتگوهای اثربخش، ایده مشارکت به جای رقابت در میادین نفتی مشترک ایران و عراق را به درستی برای طرف عراقی تبیین و جا بیاندازیم، بی تردید نتایج آن برای هر دو کشور سودمند خواهد بود چه اینکه در تولید صیانتی و افزایش ضریب برداشت، هر دو کشور سهیم بوده و کمترین آسیب به موجود زنده‌ای به نام میدان مشترک وارد نخواهد شد. این مهم را به این دلیل ذکر می‌کنم که روابط سیاسی ایران و عراق پس از فروپاشی حکومت صدام همواره در بهترین شرایط خود بوده و حتی عراقی‌ها بابت عراق پس از صدام و به ویژه بیرون راندن داعش از کشورشان به ما بدهکار و مدیون‌اند. بنابراین برای تجویز و تبیین نسخه مشارکت به جای رقابت با عراق هنوز دیر نشده است.

نگارنده بر این ایده پافشاری می‌کند، چه اینکه علاوه بر روابط عالی سیاسی، دیپلماسی انرژی ایران و عراق هم در بالاترین سطح خود قرار دارد. شاهد این مدعا، سوآپ نفت خام کرکوک عراق به ایران است که به تازگی و با حل شدن مسائل لجستیکی از روز یکشنبه، ۱۳ خردادماه آغاز شده است. در مقوله گاز هم این روابط مثالزدنی است چه اینکه صادرات گاز به بغداد با روزانه ۱۸ میلیون متر مکعب آغاز شده و به زودی صادرات گاز به بصره نیز در دستور کار ایران قرار خواهد گرفت.

 

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.
اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
ایران به عنوان بزرگترین تولیدکننده نفت‌کوره با کیفیت و تامین‌کننده اصلی سوخت کشتی‌ها در منطقه از یک طرف و دارا بودن بنادر و شرایط جغرافیایی از سوی دیگر دارای موقعیت استثنایی برای توسعه سوخت‌رسانی دریایی است که متاسفانه با توجه به این پتانسیل‌ها هنوز تا جایگاه شایسته خود فاصله زیادی دارد.
کشور امارات در حالی بازاری انحصاری در بانکرینگ دارد که بخش قابل توجهی از مواد اولیه خود را به صورت خام از ایران خریداری می‌کند.
کارت سوخت با هدف جلوگیری از قاچاق سوخت به خارج از کشور و مدیریت مصرف سوخت مجددا احیا می‌شود.

يادداشت
عسگر سرمست، کارشناس ارشد حوزه انرژی و محیط زیست/ موافقت‌نامه پاریس مطابق با برنامه‌های ملی کره‌جنوبی است و این کشور حتی بدون این معاهده نیز، به سمت کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای خواهد رفت.
علیرضا سلطانی، کارشناس اقتصاد انرژی/ پس از خروج آمریکا از برجام و اعمال دوباره تحریم‌ها علیه ایران به‌ویژه تحریم‌های نفتی، شناسایی و راه‌های مقابله با اقدام‌های تحمیلی آمریکا و کاهش مخاطرات ناشی از این اقدام‌ها در عرصه اقتصادی به دغدغه اصلی سیاست‌گذاری تبدیل شده است.
عزت‌الله صیادنیا طیبی، دانشجوی دکترای اقتصاد نفت دانشگاه علامه طباطبایی/ بازار نفت مثل هر کالایی در دنیا تابع عرضه و تقاضاست ولی استراتژیک بودن این کالا باعث شده در بحث عرضه و تقاضا جوانب دیگری علاوه بر منافع اقتصادی را دخیل بدانیم.
عمده‌ترین معامله‌گران نفت جهان انتظار ندارند قیمت نفت در سال آینده میلادی از ۶۵ دلار برای هر بشکه کمتر شود و فراتر رفتن این قیمت‌ها از مرز ۱۰۰ دلار را محتمل می‌دانند.
محسن جلیلوند، مدرس روابط بین‌الملل/ کمتر از یک ماه به آغاز دور دوم تحریم‌های ایالات متحده آمریکا باقی مانده است و با وجود اینکه مقامات این کشور تاکید دارند این تحریم‌ها بسیار برای ایران خطرناک است، اما برخی مقامات دولتی معتقدند که هرآنچه باید بعد از تحریم ۱۳ آبان رخ می‌داد، طی سه ماه گذشته انجام شده است و قرار نیست اتفاق بسیار بزرگی رخ دهد.
گفتمان
مزیت‌هایی از جمله بازار گسترده فروش، حجم کم محموله‌ها و تبادلات مالی خرد فرآورده‌های نفتی نسبت به نفت خام موجب می‌شود که تحریم فروش فراورده به راحتی تحریم نفت خام صورت نپذیرد.
ایران با وجود منابع غنی نفت بالاترین رتبه شدت مصرف انرژی را حتی نسبت به کشورهای نفت‌خیز دارد.
دو عضو اوپک، سردمداری جهانی ضدیت با ایران را در بازار نفت به‌عهده گرفته‌اند. این کاملا روشن است. این کار نه در عالم همسایگی و نه در عالم همکاری، صحیح نیست.
حسن خسروجردی، رییس سابق اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی/ درباره مانع اصلی فروش نفت در بورس بایستی گفت: وزارت نفت توقع دارد بر خلاف رویه‌های جهانی در ازای فروش نفت خام به بخش خصوصی، بهای محموله را در موعد تحویل و به صورتی نقدی دریافت کند.
هاتف ستاری، کارشناس ارشد حقوق نفت/ کارشناسان حقوق نفت معتقدندکه سرمایه گذاران خارجی با مدل قراردادهای بیع متقابل آشنایی بیشتری دارند و ایران با استفاده از مدل اصلاح شده آن می‌توانست سرعت بیشتری در جذب سرمایه خارجی داشته باشد.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :