Daneshenaft logo
یکشنبه 1 مهر ماه 1397 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
شنبه 16 تیر ماه 1397 | کد مطلب : 12135
دلایل چهارگانه تحریم‌پذیری نفت ایران و راهکارها
صادق مردانی، کارشناس اقتصاد نفت/ با خروج دونالد ترامپ از برجام و تعیین زمانبندی برای بازگشت تحریم‌ها، شمارش معکوس برای تحریم نفتی ایران آغاز شده است.

تحریم‌های سال 91 نیز در بخش‌های مختلف مربوط به صادرات نفت خام اعمال شد. آنچه که پیش‌بینی می‌شود این تحریم‌ها مجدد نیز اعمال خواهد شد. تحریم‌های نفتی سال 91 موجب کاهش بیش از یک میلیون بشکه‌ای صادرات نفت خام شد؛ بررسی راه‌های تحریم‌پذیری نفت کشور در طراحی روش‌ها برای بی‌تاثیرکردن تحریم‌ها بسیار اهمیت دارد. به اعتقاد نگارنده، علت انتخاب نفت به عنوان نقطه تحریم‌ ایران آن است که آن کشور، مثلا کشور تحریم کننده متوجه شده که کشوری را که می‌خواهد تحریم کند در این نقطه، ضعف دارد. آمریکا فهمید که ایران در حوزه نفت ضعف دارد؛ ریچارد نفیو طراح معماری نفتی ایران در وزارت خزانه داری آمریکا است؛ نفیو و همکاران در جلسات متعددی نشسته‌اند به این فکر کرده‌اند که چگونه می‌توانند ایران را تحریم نفتی کرد. زمانی که آمریکا، ایران را تحریم کرد، نفت 70 الی 80 دلار بود و پیش از آن قیمت نفت ایران در جهان 100 دلار بود که موجب شده بود ایران به کشور جا افتاده‌ای در زمینه نفتی تبدیل شود. اما این مسئله نتوانست جایگزین نبود استراتژی و عدم هماهنگی بین بخش‌های مختلف اقتصاد شودهمین مسئله موجب افزایش ضربه‌پذیری اقتصاد شده بود.

 

سوددهی همیشگی فروش نفت، نشانه درک نادرست از تجارت است

اصلی‌ترین دلیل تحریم‌پذیری نداشتن فهم درست از تجارت نفت است. شاید بخش فروش اموربین‌الملل شرکت نفت، فروش نفت و مسائل آن را درک کنند اما بقیه نهادهای نظارتی و اجرایی کشور فهم درستی از فروش نفت ندارند. متاسفانه در بین نفتی‌ها چیزی به اسم ضرر وجود ندارد. در وزارت نفت در فروش نفت همیشه بیان می‌کنند که باید سود کنیم. برخی کارشناس‌های فروش نفت می‌گویند که اگر در معامله نفتی 100 میلیون سود کنید، کسی نمی‌گوید آفرین و هر چقد هم سود کنید یک شاخه گل هم نمی‌دهند. کافی است ضرر کنید تا بالاترین نهاد‌های رسمی نظارتی پیگیر شوند که چرا در معامله ضرر کردید این درحالی است که اصل تجارت بر سود و ضرر بنا شده است.


انحصار فروش نفت، موجب تحریم‌پذیری نفت شده است

اصلی‌ترین دلیل تحریم‌پذیری و اثرگذاری تحریم نفت فهم نادرست شکل گرفته از تجارت نفت است که موجب شده تا انحصاری در فروش نفت به وجود بیاید. فروش نفت در ایران به صورت انحصاری در اختیار حاکمیت است. حاکمیت یعنی تمام بخش‌هایی که در دولت قرار دارند مخصوصا اموربین الملل شرکت ملی نفت ایران که مراحل صادرات نفت توسط این بخش از وزارت نفت انجام می‌شود. خام فروشی، دومین دلیل تحریم‌پذیرشدن نفت ایران است و نزدیک به 30 الی 40 سال است که حدود نیمی از نفت تولیدی در کشور ما به صورت خام فروخته می‌شود. به عنوان مثال عربستان در روز بیش از 10 میلیون بشکه تولید دارد که 4 میلیون آن در داخل کشور پالایش و مصرف می‌کند. 4 میلیون آن به وسیله پالایشگاه‌های خودش درخارج از کشور پالایش می‌کند و تنها حدود 2 میلیون از این مقدار را به صورت خام به فروش می‌رساند. این رفتار عربستان موجب شده تا ضربه‌پذیری اقتصاد این کشور در مقایسه با ایران که 50 درصد نفت آن به صورت خام صادر می‌شود، افزایش پیدا کند. درباره محدود شدن ارزی در فروش نفت نیز بایستی بیان کرد: محدود شدن به فروش با ارز خارجی مخصوصا دلار، سومین دلیلی است که موجب شده تا فروش و صادرات نفت کشور ضربه‌پذیر شود. اولین بند در سایت بازرگانی امور بین‌الملل وزارت این است:« فروش نفت ایران به ارز دلار است، مگر اینکه ما به شما بگوییم که ازچه ارزی می‌خواهیم استفاده کنیم» این موضوع در قرارداد ذکر می‌شود. دلیل استفاده از دلار، این است که این ارز کمترین نوسان را در میان ارزهای جهان دارد. اما این مسئله برای کشوری درست است که با آمریکا مشکل نداشته باشد.

اقتصاد کشور وابسته به فروش نفت است

درباره وابستگی اقتصاد کشور به فروش و صادرات نفت بایستی گفت: اقتصاد وابسته به نفت دلیل دیگری است که موجب تحریم‌پذیری صادرات نفت می‌شود. من موضوع وابستگی اقتصاد به خود نفت را اصلا قبول ندارم. اقتصاد ما وابسته به درآمد‌های ارزی خارجی و فروش نفت خام است. اقتصاد نباید از نفت جداشود. نفت فرزند اقتصاد است مگر می‌شود نفت را از اقتصاد جدا کرد. مشکل دولتی بودن، فروش نفت خام به ارزهای خارجی، وابستگی اقتصاد و نبود فهم درست در تجارت، این چهاردلیل موجب شد که امریکا فهمید می‌تواند ما را تحریم کند. البته چون تحریم‌های نفتی ایران موجب فشار بر اقتصاد برخی کشورها می‌شد، آمریکا نمی‌تواند در کشورهای ثالث نفوذ مستقیم بکند به همین خاطر بر ابزارهای سازوکار فروش نفت مثل بیمه نفتکش‌ها و امثال آن اثر می‌گذارد.

 

معایب مکانیسم فروش نفت تا زمانی که تحریم ‌نشدیم دیده نشد

درباره آسیب‌شناسی مسیر فروش نفت ایران نیز بایستی گفت: این یک مسیر کاملا خطی است. امور بین‌الملل مذاکره می‌کرد، تمام که می‌شد نفت را  می‌فروخت و با بخش خارجی معاونت ارزی بانک مرکزی هماهنگ بود که چه ارزهایی را دریافت کند. مرحله بعد وصول درآمدها بود. مالک ارز خارجی بانک مرکزی است، در کشورهای دیگر اینطور نیست و بانک مرکزی تسلطی ندارد، کارش حفظ ارزش است. در روش‌های فروش نفت یک متغیر را هیچ‌وقت در نظر نگرفتند و آن هم تاثیر ریسک‌های سیاسی بود. این تاثیرهارا هیچوقت نگاه نکردیم تا تحریم شدیم یک مکانیزم زمانی معایبش دیده می‌شود که به مشکل بخورند. معایب مکانیسم فروش نفت ایران، تا روزی که تحریم شدیم، دیده نشده بود. بسیاری از شرکت‌ها پیش از تحریم تقاضای فروش نفت خام داشتند که با آن مقابله می‌شد.

 

تحریم ناپذیری نفت، تصور نادرست مدیران نفت

پیش از وضع تحریم‌ها مدیران عالی بانک مرکزی  کشور می‌گفتند که امکان ندارد بانک مرکزی تحریم شود و هیچ جای دنیا هم تحریم نشده چون یک نهاد مردمی است. از طرف دیگر مدیران نفتی مثل آقای قمصری می‌گفتند که نفت ایران تحریم‌پذیر نیست. همچنین پیش از تحریم‌ها معایبی که در فروش نفت دیده می‌شد را گوشزد می‌کردند اما متاسفانه از طرف مدیران عالی کشور پیش از تحریم‌ها دیده نشد. پس از وضع تحریم‌ها معایب فروش نفت مشخص شد و همه کاسه چه کنم به دست گرفتند. ولی آمریکا از ابزارهایی استفاده کرد که بانک مرکزی ایران تحریم شد. آمریکا بانک مرکزی ایران را تحریم نکرد بلکه آن را وارد فضای تحریمی کرد به طوری که اگر شرکتی با آن معامله می‌شد وارد لیست تحریم می‌شدند.

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.
اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
علی‌رغم اختلافات عمیق ایالات متحده و روسیه در موضوعات مختلف و تحریم‌های سخت روسیه از سوی آمریکا در ماه‌های گذشته، اما گویی این دو کشور قدرتمند جهان در موضوع انرژی به اتفاق نظر رسیده و هماهنگ عمل می‌کنند! تا جایی که وزیر انرژی آمریکا از روسیه به خاطر افزایش تولید نفت تمجید می‌کند!
از فوریه سال ۲۰۱۸ بازار بورس چین ۲۲ درصد ریزش داشته و در همین زمان بازار بورس آمریکا (S&P) چهارده درصد رشد داشته است.
صنعت پتروشیمی ایران در وضعیت مقتدرانه‌ای به استقبال تحریم‌های یکجانبه و غیرقانونی دولت آمریکا می‌رود.

يادداشت
جواد نوفرستی، کارشناس حوزه انرژی/ اکنون وزیر نفت هم تائید کرده که قاچاق افزایش پیدا کرده و این خوب است. حتی برخی که آن را کتمان می‌کردند بر این موضوع صحه گذاشته‌اند، قطعا رقم بالاست و قابل پیش‌بینی نیز بود.
یوال نوح حراری (YUVAL NOAH HARARI)، مورخ، فیلسوف و نویسنده کتاب پرفروش «ساپین‌ها»/ انقلاب‌های فناوری که اکنون در حال شتاب گرفتن هستند، دهه‌های آینده در تقابل با بشریت قرار خواهند گرفت و سخت‌ترین آزمون‌ها هنوز در راه است.
ترکیه خود فاقد منابع نفتی است با افتتاح شرکت سوکار ترکیه، و سهیم کردن شرکت سوکار آذربایجان در تأمین خوراک پالایشگاه «سوکار استار» را توسط آذربایجان و به تبع آن خوراک پارک شیمیایی ۲۰ میلیارد دلاری پتکیم (PETKIM) خود را تضمین کرده است.
حمیدرضا قریشی، پژوهشگر اقتصادی/ ۲۰ شرکت پتروشیمی به دلیل دریافت مواد اولیه با نرخ ۳۸۰۰ تومان و فروش ارزصادراتی به قیمت بازارثانویه، از ۳۰هزارمیلیارد تومان رانت بهره‌مند هستند.
آمار می‌گوید حدود ۱۷ میلیارد یورو محصولات فولادی و عمدتا پتروشیمی از فروردین ماه تاکنون صادر شده اما تنها ۴ میلیارد یورو از آن برای تامین مالی واردات رسمی کشور در سامانه نیما عرضه شده است.
گفتمان
دو عضو اوپک، سردمداری جهانی ضدیت با ایران را در بازار نفت به‌عهده گرفته‌اند. این کاملا روشن است. این کار نه در عالم همسایگی و نه در عالم همکاری، صحیح نیست.
حسن خسروجردی، رییس سابق اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی/ درباره مانع اصلی فروش نفت در بورس بایستی گفت: وزارت نفت توقع دارد بر خلاف رویه‌های جهانی در ازای فروش نفت خام به بخش خصوصی، بهای محموله را در موعد تحویل و به صورتی نقدی دریافت کند.
هاتف ستاری، کارشناس ارشد حقوق نفت/ کارشناسان حقوق نفت معتقدندکه سرمایه گذاران خارجی با مدل قراردادهای بیع متقابل آشنایی بیشتری دارند و ایران با استفاده از مدل اصلاح شده آن می‌توانست سرعت بیشتری در جذب سرمایه خارجی داشته باشد.
داریوش مختاری، کارشناس حوزه آب/ آلودگی آب دریا موجب بروز بیماری‌های پوستی در صیادان می‌شود و سلامت آنها را به خطر می‌اندازد.
The issue of increasing the recycling rate of Iranian oilfields is directly linked to the issue of capital and investment, which is dependent on the growth of barrels of oil from oil wells to finance and investment on these wells in Iran.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :