Daneshenaft logo
دوشنبه 26 آذر ماه 1397 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
جمعه 20 مهر ماه 1397 | کد مطلب : 12391
3 مزیت صادرات فرآورده‌های نفتی به جای نفت‌خام در دوران تحریم
محمد امین راد

مزیت‌هایی از جمله بازار گسترده فروش، حجم کم محموله‌ها و تبادلات مالی خرد فرآورده‌های نفتی نسبت به نفت خام موجب می‌شود که تحریم فروش فراورده به راحتی تحریم نفت خام صورت نپذیرد.

 

دانش نفت: مزایای فروش فرآورده‌های نفتی همچون بنزین و گازوئیل و نفتا به جای فروش نفت خام همواره مورد توجه کارشناسان بوده است. وجود وابستگی درآمد ارزی کشور به فروش نفت خام یکی از معضلات اصلی کشور است که با اعمال تحریم‌ها می‌تواند مشکلات بسیاری را برای کشور ایجاد کند و با کاهش درآمدهای ارزی کشور چالش‌های بسیاری برای کشور بوجود بیاورد.

 

بازار گسترده فروش فرآورده‌های نفتی دشوار کننده تحریم فروش فرآورده

به دلیل اینکه نفت خام تنها باید به مصرف پالایشگاه‌ها رسیده تا بتواند به فرآورده تبدیل شود بازار نفت خام، بازار محدود به بازیگران بزرگ و شاخص است که تولید کننده‌ها و مصرف کننده‌های مشخصی دارد، این موضوع موجب می‌گردد تا رهگیری محموله‌های فروش نفت بسیار ساده صورت بگیرد و روند صادرات این محصول استراتژیک تحت اثر تحریم ها بسیار آسیب پذیر باشد. به عنوان مثال تعداد پالایشگاه هایی که  نفت خام ایران را خریداری می‌کنند کمتر از 50 پالایشگاه است به طوری که حتی بیشتر این پالایشگاه‌ها متعلق به کشورهای محدودی از جمله چین، هند، کره جنوبی، ژاپن و چند کشور اروپایی هستند. از طرف دیگر اما تعداد مصرف کننده‌های فرآورده‌های نفتی بسیار بیشتر است چرا که فرآورده‌های نفتی بر خلاف نفت خام می‌تواند مستقیما به دست مصرف کننده نهایی برسد و این بدین معنی است که هر فردی می‌تواند خود خریدار فرآورده باشد و برای فروش آن نیازی به محدود شدن به پالایشگاه‌داران نیست. به عنوان مثال یک از فرآورده های نفتی که در تمامی کشورهای منطقه مصرف قابل توجهی دارد، بنزین است. یکی از فرآورده‌های نفتی که پتانسیل بالایی برای جایگزینی درآمدهای نفتی دارد، تنها در منطقه غرب و جنوب آسیا یعنی کشورهای هند و پاکستان و عراق و افغانستان و امثال بازاری بیش از 1.5 میلیارد نفری وجود دارد. همین رویکرد در نهایت موجب وابستگی بیشتر کشورهای منطقه به ایران می‌شود که در بلند مدت امنیت اقتصادی آن‌ها به ما گره می‌خورد. این رویکرد می تواند در مسائل سیاسی نیز مورد کشورهای منطقه را با ایران هم سو کند.

 

رهگیری راحت نفتکش‌های محموله‌های بزرگ نفت خام 

یکی دیگر از ویژگی‌های صادرات نفت خام، حجم بالای محموله‌های نفت خام است که معمولا با کشتی‌های نفتکش حمل می‌شود. این حجم بالا خود باعث رهگیری آسان محموله‌های نفت خام می‌شود. این درحالی است که محموله‌های فرآورده نفتی امکان مبادله در حجم‌های کوچک‌تر را نیز دارد به طوری که حتی می‌توان از حمل و نقل ریلی و جاده‌ای برای حمل این محموله‌ها بهره برد. این موضوع موجب می‌شود که شناسایی محموله‌های فروش فرآورده‌های نفتی بسیار دشوارتر صورت گیرد و امکان به خطر افتادن درآمدهای کشور نیز به حداقل برسد. از طرف دیگر به دلیل امکان فروش فرآورده‌های نفتی در حجم‌های کوچک عملا بخش خصوصی نیز می‌تواند به راحتی به تجارت این کالا وارد شده و در فروش این محصولات به کشور کمک کند، به طوری که تحریم تعداد زیادی شرکت‌های خصوصی فروشنده فرآورده نفتی بسیار دشوارتر از چند شرکت دولتی فروشنده نفت خام خواهد بود.

 

تبادلات مالی فرآورده های نفتی به دور از چشم سیستم‌های مالی تحریم‌کننده

تبادلات مالی که در بازار نفت خام وجود دارد، معمولا در ارقام بسیار بالایی است به طوری که تراکنش‌های مالی فروش نفت خام به راحتی می‌تواند توسط سیستم‌های مالی بانکی دنیا رصد گردد. در طرف دیگر اما مبادلات انجام شده در سطح فرآورده ‌ای نفتی عمدتا مبادلات خرد است که این موضوع رصد این تراکنش‌ها را بسیار دشوار کرده و عملا امکان رهگیری و تحریم شرکت‌های مرتبط با این موضوع وجود نخواهد داشت.شاهد مثال این مساله پتروشیمی‌ها هستند چنانکه این موضوع در رابطه با پتروشیمی‌های کشور در دوران قبلی تحریم‌ها کاملا مشهود است به طوری که در دوران قبلی تحریم درامدهای پتروشیمی‌های داخلی به دلیل خرد بودن تحت تحریم قرار نگرفت.بنابراین وجود مزیت های ذکر شده در رابطه با فروش فراورده های نفتی از جمله بازار گسترده فروش، حجم کم محموله‌ها و معاملات مالی خرد نسبت به فروش نفت خام نشان دهنده بازار مناسب فرآورده های نفتی بخصوص برای کشورهایی همچون ایران که همواره در معرض تحریم قراردارند است.به طوری که می‌توان با پیش گرفتن رویکرد فروش فرآورده به جای نفت خام از اثر تحریم‌ها در کشور کاست. راهکاری که تاکنون نه تنها مورد توجه مسئولین نبوده بلکه برعکس تلاش مسئولین در دهه گذشته بر افزایش فروش نفت خام بوده است و از توجه به این حوره غفلت بسیاری شده است.

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
اجلاس اوپک 175 با تصمیم بر کاهش یک میلیون و دویست هزار بشکه‌ای نفت در وین به پایان رسید اما نمی‌توان از آینده نامعلوم این سازمان 58 ساله اظهار نگرانی نکرد.
بر اساس آمار منتشر شده بانک جهانی نمودار شدت انرژی ایران در چند سال اخیر روندی تقریبا صعودی دارد؛ یعنی نه تنها شدت انرژی کاهش پیدا نکرده بلکه در بازه ۱۴ ساله افزایش پیدا کرده است.
محسن دلاویز، مشاور وزیر نفت و مدیرعامل شرکت بهینه‌سازی مصرف سوخت/ انرژی در اقتصاد و امنیت سیاسی کشورها نقشی اساسی دارد و نحوه مصرف آن نیز تعیین کننده درجه توسعه یافتگی کشورهاست.

يادداشت
علیرضا سلطانی، کارشناس حوزه انرژی/ گستردگی و تنوع منابع نفت و گاز از یک سو و پایین بودن قیمت حامل‌های انرژی در کشور، ایران را به یکی از بالاترین کشورهای مصرف کننده سوخت‌های فسیلی بدل کرده، مصرف گاز طبیعی در ایران معادل مصرف گاز در کشور چین و همچنین معادل کل مصرف کشورهای حوزه اتحادیه اروپاست.
حسین علیمراد، مدیر سرمایه‌گذاری شرکت ملی صنایع پتروشیمی/ شرکت ملی صنایع پتروشیمی می‌تواند به عنوان یک حامی در فرآیند سرمایه‌گذاری بخش خصوصی به منظور کاهش ریسک سرمایه‌گذاری حضور یابد.
محمد حسن‌نژاد، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس/ با افزایش نرخ دلار نزدیک به هزاران میلیارد تومان درآمد مازاد برای دولت ایجاد شده است و بانک مرکزی پاسخی در خصوص محل هزینه‌کرد این درآمد نمی‌دهد.
علی شمس اردکانی، رییس کمیسیون انرژی اتاق بازرگانی ایران/ در این سال‌ها بهتر بود به‌جای آن که منبع درآمد ایران، پول نفت باشد، از آن در سرمایه‌گذاری برای تولید و اشتغال‌زایی استفاده شده بود؛ چراکه نفت دارایی نسل بعدی است و کسی حق حراج آن را ندارد.
احمد محبی، کارشناس انرژی/ خیز آمریکا و عربستان برای تصاحب بازار گاز عراق که با هدف کاهش نفوذ اقتصادی ایران در عراق و ایجاد بازاری جدید برای خود است، اگرچه راه به جایی نخواهد برد اما نیازمند توجه و هوشیاری کشورمان است.
گفتمان
تنها حمایتی که ما لازم داریم این است که کارفرمایان محترم مطالبات را سر موعد پرداخت کنند. متاسفانه در حال حاضر مطالباتی داریم که از اسفند ۹۴ تا به امروز مانده است و هنوز پرداخت نشده است.
مزیت‌هایی از جمله بازار گسترده فروش، حجم کم محموله‌ها و تبادلات مالی خرد فرآورده‌های نفتی نسبت به نفت خام موجب می‌شود که تحریم فروش فراورده به راحتی تحریم نفت خام صورت نپذیرد.
ایران با وجود منابع غنی نفت بالاترین رتبه شدت مصرف انرژی را حتی نسبت به کشورهای نفت‌خیز دارد.
دو عضو اوپک، سردمداری جهانی ضدیت با ایران را در بازار نفت به‌عهده گرفته‌اند. این کاملا روشن است. این کار نه در عالم همسایگی و نه در عالم همکاری، صحیح نیست.
حسن خسروجردی، رییس سابق اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی/ درباره مانع اصلی فروش نفت در بورس بایستی گفت: وزارت نفت توقع دارد بر خلاف رویه‌های جهانی در ازای فروش نفت خام به بخش خصوصی، بهای محموله را در موعد تحویل و به صورتی نقدی دریافت کند.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :