Daneshenaft logo
پنجشنبه 7 بهمن ماه 1400 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
شنبه 13 آذر ماه 1400 | کد مطلب : 44646
فرهنگ‌سازی و فناوری راهگشای بهینه‌سازی


شاید بارها با این تعریف مواجه شده باشیم که میزان مصرف بسیاری از کالاها و نیازهای شهروندان در کشورها، بیش از میانگین سایر کشورها یا میانگین جهانی است.

گاهی در مورد مسائل بهداشتی و سلامت، همچون میزان مصرف آب یا نمک و گاهی هم در مورد میزان مصرف انواع انرژی با این تعریف روبه‌رو می‌شویم و از آنجا که انرژی‌های فسیلی و تجدیدناپذیر در دنیای امروز، به یک مؤلفه حیاتی تبدیل شده، میزان مصرف آن هم اهمیت یافته است. در تعریف جهانی، «شدت مصرف انرژی» نشان‌دهنده اهمیتی است که مسئولان و مردم آن کشور برای انرژی و درست مصرف کردن آن قائل می‌شوند. در این تعریف، هر واحد انرژی برای هر واحد تولید ناخالص داخلی محاسبه می‌شود، البته واحدهای مختلفی متناسب با هر کشور و اقتصاد آن برای این اندازه‌گیری مورد استفاده قرار می‌گیرد. می‌توان گفت که شدت انرژی بیانگر قیمت یا هزینه بالای تبدیل انرژی به تولید ناخالص داخلی است و هرچه شدت انرژی کمتر باشد، نشان‌دهنده قیمت یا هزینه پایین‌تر تبدیل انرژی به تولید ناخالص داخلی است. از سوی دیگر، همین عامل «شدت انرژی» یکی از شاخص‌های اقتصاد سالم و توسعه‌یافتگی در کشورهاست که می‌توانند با برنامه‌ریزی استراتژیک، کنترل درستی بر منابع انرژی و منابع آب و هوایی و جغرافیایی خود داشته باشند.

در مورد شدت انرژی، چند عامل مهم تأثیرگذار بر کشورهای مختلف وجود دارد؛ «وسعت جغرافیایی و عوامل آب و هوایی»، «استفاده درست و همه‌جانبه از شبکه‌های اطلاعاتی و مخابراتی و اینترنت»، «میزان درآمد»، «قیمت انرژی»، «نسبت سرمایه - نیروی کار»، «گسترش شهرنشینی» و به‌خصوص «وضعیت اقتصاد و تجارت»، «کشاورزی و شبکه‌های حمل‌ونقل» در هر کشور تأثیری مستقیم بر «شدت انرژی» دارند. حالا اگر همین چند عامل گفته‌شده را متناسب با آنچه در کشورمان وجود دارد، محاسبه کنیم، متوجه خواهیم شد که چرا بر اساس استانداردهای جهانی، میانگین مصرف انرژی در ایران ۲.۵ برابر مصرف جهانی است. در آمارهای جهانی که هر سال بررسی مجدد و به‌روزرسانی می‌شود، ایران همچنان در میان ۱۰ کشوری قرار دارد که بیشترین میزان مصرف انرژی را به خود اختصاص داده است. این موضوع سال‌هاست که به‌عنوان یک موضوع مهم و نگران‌کننده، مرکز بحث و نظر قرار دارد تا عوامل و ریشه‌های اصلی، شناسایی و راهکارهایی برای آن پیدا شود، اما اثرگذاری این بررسی‌ها در زندگی عموم مردم، به شکل مطلوب دیده نمی‌شود.

آخرین اعلام این بوده که ایران، نهمین مصرف‌کننده انرژی دنیاست و شاخص شدت مصرف انرژی ایران به بیش از ۰.۶۳ درصد رسیده و طبق آمار، مجموع میزان مصرف و تلفات انرژی از عرضه، سبقت گرفته و این موضوع می‌تواند در آینده، ایران را به واردکننده انرژی تبدیل کند یا همچون کمبود منابع آب که امروزه با بحران آن مواجه شده‌ایم، در مورد انرژی هم صدق کند، به‌طوری‌ که روزی با بحران تأمین منابع انرژی هم مواجه شویم، اما در مورد ایران به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین دارندگان و تولیدکنندگان منابع فسیلی، داستان فرق می‌کند و نباید تصور کرد که شدت مصرف انرژی اهمیتی ندارد و ما به منابع بی‌پایانی متصل هستیم. بررسی دلایل بالا بودن شدت انرژی در ایران از جمله موضوعات مهم و قابل بررسی در میان کارشناسان و دانشگاهیان، به‌خصوص مسئولان اجرایی بوده که در این میان، وزارت نفت به‌عنوان مسئول مستقیم در حوزه انرژی توجه و ورودی مستقیم به این موضوع داشته است.

 

 سهم بخش‌های خانگی، صنعتی و نیروگاهی باید کم شود

در مورد بالا بودن میزان مصرف انرژی در ایران، دلایل مختلفی مطرح شده است. بدون شک چند عامل مهم استفاده درست و همه‌جانبه از شبکه‌های اطلاعاتی و مخابراتی و اینترنت، قیمت پایین انرژی، مدیریت فضاهای عمومی و نیروی کار، گسترش شهرنشینی و استفاده از انواع لوازم مصرفی با مصرف بالای انرژی، مدیریت اقتصاد و تجارت، کشاورزی و شبکه‌های حمل‌ونقل و نوع مدیریت آنها با فناوری‌های روز و تأخیر در حرکت به سمت انرژی‌های تجدیدپذیر و تجهیزات اختصاصی برای مصرف کم، بیشترین سهم را دارند، البته برخی دیگر از کارشناسان روی موضوع مهم فرهنگ‌سازی و ضرورت توجه و پرداختن بیشتر به موضوع کاهش مصرف یا مصرف بهینه در همه زمینه‌های انرژی تأکید دارند. به عبارتی، برخی کارشناسان بر اعمال روش‌ها و اقدام‌های از سوی دولت‌ها و مسئولان اجرایی و به شکل دستوری برای شهروندان تأکید می‌کنند و برخی دیگر بر این باورند که این روش‌ها و اقدام‌های پیشگیرانه در مصرف انرژی، باید از سوی شهروندان پذیرش و اجرا شود تا بتوان روی گستردگی و اثرگذاری همیشگی آن حساب باز کرد.از سوی دیگر، برخی کارشناسان می‌گویند اگر دو عامل فناوری و تجهیزات مورد استفاده در بخش انرژی را به شکل ساده، در دسترس، ارزان و فراگیر در اختیار شهروندان قرار دهیم، دو بخش دولت و مردم با هم مشارکت کرده و مصرف انرژی کاهش می‌یابد. این همان بخشی است که می‌توان گفت در ایران، هنوز زمینه‌سازی کافی و مناسبی برای آن ایجاد نشده و شهروندان برای کاهش مصرف انرژی با کمک فناوری و تجهیزات روز دنیا ترغیب نمی‌شوند، حتی اگر روند رشد قیمت انرژی افزایشی باشد.

در حال حاضر، مصرف انرژی در هر سه بخش خانگی، صنعت و نیروگاهی ایران بالاست و موضوع فناوری جدید و تجهیزات روز، علاوه بر بخش خانگی در مورد تجهیزات موجود در صنعت و نیروگاه‌ها به‌روز نیستند و عموماً با راندمان پایین فعالیت می‌کنند. در سال‌های اخیر، بسیاری از صنایع و شرکت‌های اصلی در صنایع مادر مثل نفت، تلاش‌هایی در خصوص کاهش مصرف انرژی داشته‌اند و به‌عنوان نمونه، ممیزی‌های مختلفی برای مصرف انرژی در شرکت‌ها و واحدهای عملیاتی و ستادی صورت می‌گیرد تا منشأ هدر رفتن انرژی، تشخیص داده شده و دستور عمل‌های لازم برای مصرف بهینه انرژی تبیین شود. دولت‌ها در چند دهه گذشته، دستورعمل‌های مختلفی را برای کاهش مصرف انرژی در سه بخش خانگی، صنعتی و نیروگاهی تعیین و اعمال کرده‌اند. جدا از مدل طرح‌ها و نحوه اجرای آنها، اثرگذاری که این طرح‌ها تاکنون در میان عموم جامعه یا کارکنان دولتی داشته‌اند، از اهمیت بالایی برخوردار است. به همین دلیل، جدیت دولت در اجرای ابلاغیه‌های خود اهمیت زیادی دارد. جواد اوجی، وزیر نفت که از زمان شروع به‌کار خود، روی موضوع تأمین کامل گاز زمستان و جلوگیری از قطعی احتمالی گاز تأکید داشت، از همان ابتدای فصل پاییز، شیوه‌نامه‌های صرفه‌جویی در مصرف انرژی را ابلاغ کرد؛ ابلاغیه‌ای که در همه وزارتخانه‌ها و سازمان‌های دولتی و خصوصی باید اجرایی شود. اوجی بر لزوم مهار مصرف انرژی کشور و اجرای اصلاح الگوی استاندارد، با کمک سازوکار قانونی تأکید کرده و معتقد است که با این روش‌ها در بخش خانگی، شاهد کاهش مصرف خوبی در زمینه انرژی خواهیم بود.

 

 از امروز به بحران آینده توجه کنیم

کارشناسان و تصمیم‌گیران، عموماً در بسیاری از موضوعات مرتبط با بشر، با توجه به سوابق و گذشته جمعیت‌های انسانی، آینده‌نگری جامعی را در نظر می‌گیرند و در مورد مصرف انرژی نیز میزان گسترش جمعیت، شهرنشینی و استفاده از فناوری‌های جدید و حرکت به سمت انرژی‌های تجدیدپذیر و جایگزین می‌تواند پیش‌بینی خوبی از آینده مصرف انرژی در هر کشور ارائه کند. پیش‌بینی این است که تا سال ۲۰۵۰ دوسوم جمعیت جهان در شهرها زندگی خواهند کرد و با این حساب، جمعیت‌های انسانی با چالش‌های دیگری، به‌خصوص در حوزه انرژی دست‌وپنجه نرم خواهند کرد. روند مصرف انرژی در شهرهای بزرگ ایران در چند دهه گذشته، رشدی بیش از ۵ برابر داشته و افزایش جمعیت‌های شهری، بدون ملاحظه‌های زیرساختی در مورد انرژی، این نگرانی را بیشتر می‌کند. در شرایطی که از سال‌ها قبل، سیاست‌های کلانی همچون سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی از سوی مقام معظم رهبری تبیین شده، لازم است تمام ارکان سیاسی و علمی به سمت مدیریت، اجرا و مصرف بهینه انرژی حرکت کنند و موضوع مدیریت مصرف در دستور کار جدی دولت‌ها قرار گیرد.موضوع مهم دیگر اثرات زیست‌محیطی، مصرف بی‌رویه انرژی است که دیگر این موضوع را نمی‌توان برای یک کشور و مردم آن محدود کرد و بدون شک اثرات آن برای همه کشورها و ساکنان این کره خاکی خواهد بود. میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای یا سوختن انرژی‌های فسیلی از مبدأ تا خانه شهروندان و... به موضوعات نگران‌کننده بین‌المللی تبدیل شده است. در این شرایط ما هم به‌عنوان کشوری که منابع عظیمی از انرژی‌های فسیلی داریم، علاوه بر کاهش مصرف و بهینه شدن آن، باید خیلی زود سهم‌مان از بازار انرژی‌های تجدیدپذیر و نو را بیشتر کنیم و مهم‌تر اینکه این مشارکت را تا خانه‌های مردم برسانیم.

منبع: هفته‌نامه مشعل

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.
اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
مدت‌هاست که حوادث نفت در حال افزایش است. اخبار روزانه از انفجارها، آتش سوزی‌ها و خرابی‌ها در مراکز تولید و بهره‌برداری، خطوط انتقال، سکوها و تاسیسات پالایشگاهی و پتروشیمیایی و مخازن ذخیره، نشانه خوبی نیست و بلکه هشداری جدی است به مسئولین ارشد صنعت نفت که برای حفظ سرمایه‌های فیزیکی این صنعت اهتمام و توجه بیشتری داشته باشند.
متأسفانه مسئولان سابق کشور ذهنیت افکار عمومی را به‌گونه‌ای شکل ‌داده‌اند که تصور می‌شود ایران و روسیه در حوزه اقتصادی و به خصوص انرژی با یکدیگر تضاد منافع دارند.
صنعت قیر ایران با فعالیت بیش از ۸۰ واحد تولیدی، سرمایه‌گذاری صدها میلیاردی بخش خصوصی و تولید سالانه ۶ میلیون تن قیر در دورترین نقاط میهن اسلامی مسئولیت تامین قیر مورد نیاز پروژه های عمرانی کشور و پروژه‌های ساختمانی را بر عهده داشته و همواره مورد حمایت نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی، مدیران وزارت راه و شهرسازی، سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور و دیگر ارگان‌های مصرف‌کننده قیر بوده است.

يادداشت
فرامرز پریزی، کارشناس ارشد روابط عمومی/ روابط عمومی چه نقشی در توسعه پایدار و حفاظت از محیط زیست دارد؟ این پرسشی است که شاید ذهن بسیاری از ما را به خود مشغول داشته است و در پاسخ به آن ابتدا باید دانست که توسعه پایدار مبتنی بر حفظ محیط زیست چیست سپس بررسی کرد که نقش روابط عمومی در این عرصه چیست.
با سوختن هر مترمکعب گاز ده هزار کیلو کالری انرژی تولید می شود. حال می‌خواهیم محاسبه نمائیم که برای گرم کردن یک خانه با طول و عرض ۴ متر و ارتفاع ۲.۵ متر چه میزان گاز طبیعی مورد نیاز است. فرض کنیم یک روز سرد زمستان است و ما می خواهیم دمای این خانه را از صفر درجه به ۲۰ درجه سانتی‌گراد برسانیم.
طبق بررسی جدید، نروژ بالاترین سهم را در استفاده از انرژی تجدیدپذیر در میان کشورهای جهان دارد.
عماد رفیعی، کارشناس نفت و انرژی/ توانایی فنی برای ساخت پتروپالایشگاه‌ها وجود دارد. تامین مالی این طرح‌ها از مسیر اعطای تنفس خوراک تسهیل شده است و این امتیاز نه تنها باعث جذب سرمایه‌های داخلی شده، بلکه اکنون فاینانسورهای خارجی نیز برای سرمایه‌گذاری ابراز تمایل کرده‌اند.
مدیرعامل شرکت گاز استان سیستان و بلوچستان گفت: اکنون ۷۸ هزار مشترک گاز طبیعی در این استان وجود دارد.
گفتمان
عضو هیئت مدیره انجمن قیرسازان ایران گفت: از سال 98 تا کنون ترکیه واردات قیر از ایران را به دلایلی نامعلوم ممنوع کرده است و ما بازار 300 میلیون دلاری شمال غرب کشور را از دست داده‌ایم ولی دولت برای حل این مشکل هیچ اقدامی نمی‌کند.
طرح‌های پیشران در چهار زنجیره پروپیلن، متانول، اتیلن و بنزن تعریف شده‌اند که شامل 31 طرح است. در صورت اجرایی شدن این طرح‌ها 70 درصد واردات کشور کاهش می‌یابد. حجم سرمایه‌گذاری این طرح‌ها از 50 میلیون دلار تا 250 میلیون دلار هستنند. از این رو این طرح‌ها به گونه‌ای هستند که با صرف حجم سرمایه‌گذاری پایین، محصولات با ارزش افزوده بالا تولید می‌کنند.
پس از پذیرش قطعنامه و پایان جنگ تحمیلی، در سفری که مرحوم آیت‌الله هاشمی رفسنجانی به‌عنوان جانشین فرمانده کل قوا به اتفاق وزیر نفت و جمعی از مدیران ارشد نفتی و نظامی به منطقه داشتند...
پژوهشگاه صنعت نفت با توجه به اشرافی که به همه دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی و شرکت‌های مهندسی داخلی دارد، تنها ارائه‌دهنده دانش فنی در کشور است.
شرکت لوله‌سازی اهواز در سال‌های ۹۸ و ۹۹ به صورت مستمر و با جدیت تمام در حال تولید لوله‌های فولادی ۴۲ اینچ سرویس ترش پروژه گوره به جاسک است.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :