Daneshenaft logo
پنجشنبه 8 آبان ماه 1399 | ثبت نام | ورود | کاربر مهمان 
صفحه پرینت ارسال به دوستان
شنبه 22 شهریور ماه 1399 | کد مطلب : 34020
خاویار صنعت پتروشیمی و چشم‌انداز روشن طرح جامع تولید پروپیلن
احمد مددی

با مطالعه دقیق برنامه‌های صنعت پتروشیمی 55 پروژه تا پایان 1404 در این صنعت برنامه‌ریزی و تبیین شده است.

 

از این تعداد، 27 پروژه تا پایان 1400 تحت عنوان جهش دوم و 28 پروژه نیز تا پایان 1404 (جهش سوم) برنامه ریزی و در نوبت بهره برداری قرار خواهد گرفت. این آمار و ارقام بن مایه و ستون خیمه صنعت پتروشیمی را تا افق 1404 ترسیم کرده است. در ادامه این تحلیل، به ظرفیت تولید تا افق 1404 هم بایستی اشاره کنیم. تولید محصولات پتروشیمی هم‌اکنون 66 میلیون تن در سال است. این ظرفیت تا سال 1400 به 100 میلیون تن خواهد رسید و سرانجام در افق 1404 ظرفیت تولید محصولات پتروشیمی به عدد خیره کننده 133 میلیون تن در سال خواهد رسید. اینها یعنی اینکه چشم انداز صنعت پتروشیمی برخلاف بسیاری دیگر از بازارها که رو به افول بوده است، جهشی و چشم نواز خواهد بود. 

از نگاه منابع انسانی و اقتصادی، جهش و توسعه صنعت پتروشیمی، تحولی بزرگ در اشتغال و اقتصاد به وجود خواهد آورد و بر این اساس، اشتغال‌زایی و ارزآوری از جمله دستاوردهای مهم جهش صنعت پتروشیمی است. اکنون مجتمع‌های مختلف پتروشیمی با تولید محصولات متنوع و راهبردی در کشور فعال هستند که درصورت تحقق جهش دوم و سوم صنعت پتروشیمی، تولید محصولات مختلف پلیمری و شیمیایی در این صنعت به طور محسوسی افزایش خواهد یافت. علاوه بر آن خودکفایی در تولید برخی از کالاها، بی‌نیازی از واردات، جلوگیری از خام‌فروشی و افزایش تعداد محصولات تولیدی ازجمله دستاوردهای جهش دوم و سوم صنعت پتروشیمی است که با تلاش های صورت گرفته در طی سال‌های آتی سبد تولید تولید صنعت پتروشیمی ایران را متنوع‌تر خواهد کرد.

در این میان، مدیریت درست مبتنی بر استراتژی و برنامه محوری مدیران صنعت پتروشیمی، ابراز رضایت بالاترین مقام اجرایی کشور را نیز همواره با خود داشته است. بر این مبنا، رئیس جمهوری ۲ برابر شدن مقدار تولید محصولات پتروشیمی در هفت سال گذشته را نتیجه اقدام ارزشمند و هنر بزرگ تولیدگران، متخصصان، کارشناسان و کارگران کشور برشمرده است. اما در تنوع تولید محصولات پتروشیمی، نگاهی راهبردی و عمیق به نوع تولیدات نیز در راس برنامه های عملیاتی تدبیرپردازان صنعت پتروشیمی قرار دارد به گونه ای که در جهش های دوم و سوم پتروشیمی توجه به زنجیره تولید به نحو شایسته ای مورد مداقه و دقت نظر قرار گرفته است. بر این اساس، طرح‌های تبدیل پروپان به پروپیلن (PDH) و پلی‌پروپیلن (PP) از آن جهت که به تولید محصولات بسیار کاربردی و متنوع می انجامد، بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. معاون وزیر نفت در امور پتروشیمی همواره از این طرح ها حمایت عینی و عملی داشته و بر بهره برداری به موقع از این طرح ها تاکید داشته است. بر اساس آمارها، با اجرا و بهره‌برداری از هفت طرح پروپیلنی در صنعت پتروشیمی، ۳ میلیون تن به ظرفیت تولید این محصول در کشور افزوده می‌شود. از هفت طرح پروپیلنی، سه طرح سلمان فارسی، هیرسا پلیمر و کوروش در منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی (ماهشهر) متمرکز است که از پیشرفت مناسبی در بخش تامین دانش فنی برخوردارند و چهار طرح توسعه انتخاب، مهرپترو کیمیا، سازه صنعتی آذران و نفت و گاز رضوی در منطقه کنگان و عسلویه فعال می‌شوند. نکته قابل توجه در این گونه طرح ها مشوق های خاصی است که سرمایه‌گذاران طرح جامع تولید پروپیلن دریافت می‌کنند. مهندس محمدی، معاون وزیر نفت در امور پتروشیمی با تأکید بر توسعه کیفی صنعت پتروشیمی می گوید: مشوق‌های مناسبی در بخش‌های مختلف برای سرمایه‌گذاران طرح جامع تولید پروپیلن در نظر گرفته شده است. وی تعبیر بسیار درستی از  پروپیلن، ارائه می دهد و آن را «خاویار صنعت پتروشیمی» ارزیابی می‌کند. مهندس محمدی طرح جامع تولید پروپیلن را با هدف ارتقای ظرفیت تولید به سالانه ۳ میلیون تن ارزیابی کرده که قرار است در سه منطقه جنوب، غرب و شمال کشور اجرایی گردد. منطقه نخست عسلویه است که با توجه به مازاد متانول می‌توان اقدام به تولید پروپیلن کرد، منطقه دوم در غرب کشور است که در این منطقه طرح GTPP اسلام‌آباد غرب بر پایه دانش فنی شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی ساخته خواهد شد و عملیات اجرایی آن نیز آغاز شده است. منطقه سوم هم استان‌های شمالی کشور است که با توجه به دسترسی به منابع آب، خطوط ریلی و جاده‌ای و نیز وجود خوراک گاز طبیعی که با خط لوله سراسری دریافت خواهد شد؛ منطقه امیرآباد با رعایت همه اصول زیست‌محیطی می‌تواند گزینه خوبی برای اجرای این طرح‌ها باشد. بر اساس برآوردهای به عمل آمده، سرمایه‌گذاری مورد نیاز برای این طرح ها حدود ۳۸۰ میلیون دلار برآورد شده و مشوق‌های مناسبی هم در بخش‌های مختلف برای جذابیت اقتصادی در نظر گرفته شده است. نکته دیگر این طرح ها بحث خوراک آن است که خوراک مورد نیاز از خط سراسری و دانش‌فنی از دانش بومی‌سازی شده شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی تأمین خواهد شد. اهمیت طرح های تبدیل پروپان به پروپیلن (PDH) و پلی‌پروپیلن (PP) آنچنان است که فرد نخست صنعت پتروشیمی تمامی ظرفیت پشتیبانی NPC را برای به سرانجام رساندن این طرح ها بر طبق برنامه اعلام شده به کار بسته است. در تازه ترین رویداد، معاون وزیر نفت در امور پتروشیمی از عملیاتی شدن واحد نیمه‌صنعتی تولید پروپیلن از متانول در مرکز پژوهش و فناوری ماهشهر خبر داده و گفته: هم‌زمان با توسعه دانش‌ فنی MTP، دانش‌ فنی تولید تمامی کاتالیست‌های مورد نیاز این واحد کسب شده است و واحدهای نیمه‌صنعتی برخی از این کاتالیست‌ها در حال بهره‌برداری هستند. آنچه مدیران متخصص پتروشیمی بدان دست یافته و آنرا در برنامه های خویش تبیین کرده اند این است که آینده صنعت 50 ساله پتروشیمی در ایران از مسیر تولید پروپیلن به‌عنوان یکی از زنجیره‌های مهم توسعه می گذرد، همان مولفه ای که از آن به عنوان توسعه هوشمند براساس توسعه طرح‌های پیشران یاد می شود. از نگاه مدیران پتروشیمی، در توسعه طرح‌های تولید پروپیلن، هم در بخش دانش‌فنی فرآیند و هم در بخش کاتالیست‌های مورد نیاز، هیچ محدودیتی برای توسعه وجود ندارد و به‌زودی با اجرای طرح‌های GTPP ,MTP در پارک عسلویه، امیرآباد و اسلام‌آباد غرب ظرفیت این محصول مهم به ۴ میلیون تن در سال افزایش خواهد یافت.

در همین حال، کارشناسان معتقدند؛ اگر پروپان به محصولات میانی و نهایی تبدیل شود ارزش صادرات محصولات 10 میلیون تن پروپان حدود 10 میلیارد دلار خواهد شد و برای ده ها هزار نفر اشتغال مستقیم و غیر مستقیم ایجاد خواهد شد و این همان حلقه مفقوده اقتصاد ایران است که باید به آن توجه ویژه ای مبذول داشت. پلي‌پروپيلن در انواع زمينه‌ها مثلاً در صنعت اتومبيل در ساخت پانل درب‌ها، تزئينات داخلي، پروانه‌ها، كفپوش اتومبيل، جعبه باطر‌ي و ... مصرف مي‌شود. اغلب ني‌هاي نوشيدني از PP ساخته مي شود. بيشتر قطعات ساك و اسباب بازي‌ها نيز از اين پليمر تهيه مي شوند. تقريباً 10% توليد PP در ساخت فيلم مصرف مي شود كه در بسته‌بندي مواد غذايي كاربرد دارند. حدود 30% ديگر PP توليدي در ساخت تك رشته ها و الياف مصرف مي شود. الياف PP در ساخت موکت، فرش، طناب، گوني و ... استفاده مي شوند. انواع قطعات تزریقی نظیر لوازم آشپزخانه، اتومبیل، ورزشی، گونی بافی، حصیربافی، روکش سیم و کابل، وسایل بسته بندی، ساخت بدنه باطری ها، اسباب بازی، وسایل آزمایشگاهی و نظایر آن از دیگر مصارف پلی‌پروپیلن می‌باشد. پلی پروپيلن به صورت عمده در شش دسته قالب تزريقی، الياف، فيلم و ورق، قالب بادی، لوله و روکش محافظ توليد می شود. بنابراین ملاحظه می شود که سبد محصولات ناشی از پلي‌پروپيلن آنچنان وسیع و گسترده است که به هیچ وجه نمی توان این محصول را نادیده انگاشت.

و اما کلام پایانی؛ بی‌تردید توجه بیش از پیش به صنعت پتروشیمی و زنجیره تولید می‌تواند ایران را به قطب منطقه‌ای و حتی فرامنطقه‌ای در پتروشیمی تبدیل کند. همچنین با بهره‌برداری از طرح‌های جهش دوم و سوم صنعت پتروشیمی، تحولی عظیم در افزایش ظرفیت تولید در این صنعت رخ خواهد داد و افزون بر تامین کامل نیازهای داخلی، رشد چشمگیر صادرات نیز رقم خواهد خورد و در این مسیر، بخش خصوصی باید در این صنعت پیشرو بیش از گذشته فعال شود، زیرا توسعه این صنعت به سرمایه‌های بخش خصوصی نیازمند جدی است. صنعت پتروشیمی ایران در مسیر رشد و توسعه خود نیازمند راهبردهایی جدید برای افزایش تاب‌آوری بیشتر در عرصه های داخلی و بین المللی است و همسو با آن کاهش خام فروشی و تکمیل زنجیره ارزش از اهمیت ویژه ای برخوردار است. تکمیل زنجیره ارزش یعنی همان طرح‌های تبدیل پروپان به پروپیلن (PDH) و پلی‌پروپیلن (PP) و این، یعنی مسیری که صنعت پتروشیمی می رود، مسیر درست و با چشم‌اندازی بسیار روشن است.

 

آخرین مطالب نفتی در کانال رسمی نشریه دانش نفت در تلگرام
فرم ثبت نظر
نام
آدرس ايميل
متن نظر *
متن کنترلی را وارد کنيد *

در اين بخش نظری ثبت نشده است.
اخبار ويژه
سیزدهمین همایش بین‌المللی صنعت پتروشیمی ایران که امروز و فردا با حضور ٣٨٥ شرکت داخلی و ٧٦ شرکت خارجی در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار می‌شود، ٦ نشست تخصصی و یک نمایشگاه جانبی هم خواهد داشت.
در گرمای کشنده دریای کارائیب کارگرانی در لباس غواصی با دستان خود مشغول پاک کردن نفت خام از بدنه کاسپین گالاکسی هستند؛ نفتکشی که آنقدر کثیف است که اجازه ورود به آبهای بین المللی را ندارد.

يادداشت روز
از سال‌های گذشته مسائل به هم مرتبط دیپلماسی اقتصادی و امنیت اقتصادی در صدر برنامه‌ها و طرح‌های سیاست بین‌المللی قرار گرفته است.
به اعتقاد کارشناسان اقتصادی تولید هر فاز پارس جنوبی یک درصد به تولید ناخالص داخلی (GDP) کشور اضافه می‌کند، پس به این باور می‌رسیم که چرا توسعه پارس جنوبی اولویت نخست فعالیت‌های صنعت نفت بوده است.
۷ نفر در کشور بیش از ۱۰۰ دستگاه خودرو دارند، بیش از هزار نفر هم بین ۵۰ تا ۱۰۰ دستگاه خودرو دارند که همه آنها از بنزین یارانه‌ای استفاده می‌کنند.

يادداشت
اتخاذ سیاست شکل‌گیری شرکت‌های اکتشاف و تولید ایرانی از سوی وزارت نفت چه دستاوردی داشته است؟
جدای از موضوع آلاینده بودن سوخت‌های فسیلی، بخش قابل توجهی از چشم انداز آینده صنعت انرژی در جهان حول محور انرژی‌های پاک می‌گردد و در این بین بسیاری از شرکت‌های نفتی تلاش می‌کنند از این قافله باز نمانند.
بررسی‌های انجام شده در این حوزه مشخص‌کننده این امر است که مصرف انرژی در کشور تطبیقی با آمارهای جهانی نداشته و حرکت به سمت کاهش شدت مصرف انرژی در کشور نیازمند هماهنگی بیش از پیش دستگاه‌های سیاست‌گذار و اجرایی کشور و وزارت‌خانه‌های مرتبط با این حوزه است.
نمی‌شود از افزایش تولید بنزین، پالایشگاه ستاره خلیج فارس، صادرات بنزین و فرآورده‌های نفتی، افزایش صادرات گاز، گازرسانی روستایی، گازرسانی شهری، بهبود محیط زیست، کاهش مصرف سوخت مایع در نیروگاه‌ها سخن گفت اما از پارس جنوبی و کارهایی که برای توسعه آن انجام شد، سخن نگفت.
میزان برق تولید شده از منابع انرژی‌های تجدید پذیر در تیرماه به رقم ۵۰۳۵ میلیون کیلووات ساعت رسید که این میزان موجب کاهش تلفات ۶۵ مگاوات برق و جذب سرمایه‌گذاری غیر دولتی ۱۴۳ هزار و ۵۰۰ میلیارد ریال شد.
گفتمان
پژوهشگاه صنعت نفت با توجه به اشرافی که به همه دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی و شرکت‌های مهندسی داخلی دارد، تنها ارائه‌دهنده دانش فنی در کشور است.
شرکت لوله‌سازی اهواز در سال‌های ۹۸ و ۹۹ به صورت مستمر و با جدیت تمام در حال تولید لوله‌های فولادی ۴۲ اینچ سرویس ترش پروژه گوره به جاسک است.
با قاطعیت اعلام می‌کنیم که در دانش فنی واحدهای آمونیاک و اوره در داخل کشور خودکفا هستیم، علاوه بر آن با مشابهت‌سازی و اعمال برخی اصلاحات، قادر به ساخت واحدهای تولید اتیلن و عمده واحدهای پایین‌دستی‌های مربوط به آن هستیم.
محمدرضا حسینیان: در طول یک سال و نیم گذشته تلویزیون صنعت نفت را بر روی بستر www.petroleum.tv راه‌اندازی کردم.
به دلیل نبود سیستم فكری متمركز، عدم همكاری، تعارض بین اهداف و وظایف محوله با سهم هركدام از وزارتخانه‌های نفت و نیرو در بازار انرژی كشور، بسیاری از اهداف كلان بخش انرژی در كشور مغفول می ماند.

صفحه نخست

|

اخبار نفت

|

گفتمان

|

مقالات

|

ياداشت روز

|

يادداشت اول

|

مزايده و مناقصه

|

گالري تصاوير

|

درج آگهي

|

سايتهاي مرتبط

|

آرشيو PDF

|

درباره ما

|

تماس با ما

© Copyright 2011 daneshenaft.ir All Rights Reserved. Powered by : HomaNic.com | Developed by :