يكشنبه هفته گذشته لحظه اي تاريخي براي صنعـت نفـت كشـورمان بود. خبر كشف ميدان جديد گازي خزر در آب هاي ايران  توسط وزير نفت رستم قاسمي اعلام شد.
 قاسمي هرچند به دلايل فني يا سياسي از اعلام برآورد دقيق حجم ذخاير اين اكتشاف بزرگ خودداري و آن را به آينده مـوكـول كـرد؛ امـا رسـانـه هـاي خارجي نتوانستد سكوت خود را در برابر اين واقعه حفظ كنند. هرچند آسوشيتدپرس، بلومبرگ، بي .بي .سي و سي .ان .ان از جـمله خبرگزاري هاي مطرح جهان بودند كه با پوشش خبري خاصي سخنان قاسمي را بازتاب دادند، شايد در اين ميان، واكنش رقباي هيدروكربوري ايران در خزر يعني رسانه هاي آذربايجان و روسيه خواندني تر و البته قابل توجه تر باشد. بنا بر اين گزارش، آذربـايـجان بيزنس سنتر كه از رسانه هاي مطرح اقتصادي در كشور آذربايجان است، با تيتر خاصي به اين خبر اشاره كرد و از اعـلام كـشف بزرگترين ميدان گازي جهان در ايران خبر داد. رستم قاسمي در سخنان خود به اين نكته اشاره كرده بود كه كل ذخـايـر گـازي ايـران در درياي خـزر، 11 تـريـلـيـون متر مكعب است، در حالي كه گاز موجود در اين ميدان تازه كشف شده به تنهايي چند برابر كل ذخاير گازي ايران در خزر است. شايد بتوان به راحتي برآورد كرد، از آنجايي كه كل ذخاير گازي ايران  بيش از 33 تريليون متر مكعب بوده است، ذخاير اين ميدان جديد قطعا از كـل ذخاير قبلي گاز ايران در جنوب و شمال نيز بيشتر است و اين يعني تنها همين كشف اخير موجودي ذخيره گاز ايران را به طـرز چشمگيري افزايش داده اســـت؛ الــبــتـــه ايـــران بــا هـمــان مـوجـودي گـاز قـبـل يـعـني 33 تريليون متر مكعب نيز دومين كشور دارنده گاز در جهان پس از روسـيـه بـود. اكـنـون و پـس از كشف اخير موجودي گاز ايران به بيش از34 تريليون متر مكعب رسيـده اسـت.  اكنون پذيرش برآورد آذربايجاني ها از مخزن جديد ايران به عنوان بزرگترين مخزن گازي جهان كه تاكنون كشف شده، اندكي آسانتر مي شود. در تحليل اهميت اظهارنظر هاي فني آذربايجاني ها درباره ذخاير نفتي و گازي خزر اشاره به اين نكته الزامي است كه اين رقيب هيدرو كربوري ايران و روســـيــــــه بــــــه دلــيـــــل ضــعـــــف تــكــنـــولـــوژيـــك يــا فـقــر كــامــل تكنولوژيك خود در زمينه نفت و گاز و نداشتن توان رقابت در برابر دو همسايه سابقه دار خود در نفت، مطالعات، اكتشافات و بـــرداشـــت از مـخـــازن هـيـــدرو كـــربـــوري خـــود را كــامــلا بــه آمريكايي ها واگذار كرده است. از هــمــيـــن روســت كــه غــالـبــا اطلاعات منتشره آذربايجاني ها در ايـن زمـيـنـه از دقت بالايي بــرخــوردار بــوده و بــرآمـده از آخرين تكنولوژهاي جهان در زمينه اكتشاف نفت و گاز است و چه بسا كه مستشاران آمريكايي در آذربايجان از سال ها پيش نيز به وجود چنين ميدان بزرگي در آب هاي تحت حاكميت ايران پي برده و دليل مناقشات مرزي ايران و آذربايجان در آبهاي خزر در سال هاي گذشته نيز بر پايه چنين اطلاعاتي از سوي آنان بوده باشد. گفتني است، در اين ميان، يك رسانه اروپايي، ميزان ذخـايـر مـوجـود در اين مخزن بزرگ را اعلام كرد. راديو اروپاي آزاد، ميزان ذخاير موجود در اين مـخـــزن گـــازي را نــزديــك 50 تريليون متر مكعب دانست. ذكر اين نكته لازم است كه بنا بر آخرين گزارش بي پي (شركت نفت و گاز بريتانيا) ميزان همه ذخاير گاز طبيعي كشور روسيه، 48 تريليون دلار است و هرچند هنوز ذخاير دقيق موجود در اين ميدان گازي ايران اعلام نشده، مي توان به راحتي اين احتمال را داد كه ايران پس از برآورد دقيق مـوجـودي ميـدان جديد گازي خود، جايگاه نخستين دارنده گاز جهان را از روسيه خواهد گرفت. در ايـن باره بايد گفت، بيشتر مشكلات دهه گذشته در تعيين نظام حقوقي جديد درياي خزر و تعيين مرز هاي دقيق آب هاي هر يـــــــــــــك از كــــــشــــــــــــور هــــــــــــاي جديد‌التأسيس و همچنين ايران و روسيه بر سر برآورد ها از موجودي ذخاير هيدرو كربوري موجود اين درياچه بزرگ و غني بوده است.
روياي ايران در خزر تعبير شد
در هـمـيـــن حــال، پــايـگــاه خبري بلومبرگ در گزارشي با عنوان ايران يك ميدان گازي در درياي خزر كشف كرد به نقل از مهنـدس رستـم قـاسمـي، وزيـر نفت نوشت: اين ميدان گازي در عمق 700 متري درياي خزر و در انتهاي بخش مرزي قرار دارد. اين پايگاه خبري در ادامه به نقل از وزير نفت ايران آورده است: سهم ايران از ذخاير اثبات شده گازي درياي خزر پيش از اين كــشــــف گــــازي 11 تــــريــلــيــــون مترمكعب بوده است. در ادامه اين گزارش از ايران به عنوان دومين دارنده ذخاير بزرگ گازي جهان ياد شده كه در تلاش براي جذب سرمايه گذاري ها براي توسعه منابع نفت و گاز خود است. خبرگزاري شينهوا چين نـيــز بــا پـوشـش كـامـل سخنـان مـهـنـدس قـاسـمـي نـوشت: اين ذخيره گازي در عمق دو هزار و 300 فوتي آب هاي خزر قرار دارد كه به نظر مي رسد چندين برابر بزرگ تر از ديگر ذخاير كشف شده در اين دريا باشد. خـبرگزاري ريانووستي روسيه نـيـز بـا پوشش گسترده خبري كـشــف ايــن مـيــدان گـازي، بـه جزئيات مربوط به ميزان ذخاير گازي آن پرداخت و به نقل از وزيـر نفـت ايـران نـوشت: يك ميدان گازي با 50 تريليون فوت مـكـعــب (يــك تـريليـون و 420 ميليارد مترمكعب) گاز در بخش ايراني درياي خزر كشف شد. اين خبرگزاري در ادامه سهم ايران از كل ذخاير گازي جهان را حـدود 16 درصـد اعـلام كـرده است. خبرگزاري آسوشيتدپرس نيز با اعلام اين خبر، تمام مطلب خبري خود را به سخنان وزير نفت كشورمان اختصاص داد و نــوشــت: ايــران دومـيـن دارنـده ذخاير بزگ گازي جهان و دومين تــولـيـد كـنـنـده بـزرگ نـفـت در سازمان كشورهاي صادركننده نفت (اوپك) است. شبكه خبري پرس تي وي نيز با اعلام اين خبر نــوشــت: وزيــر نفـت ايـران در نـخـسـتـيـن كنفرانس مطبوعاتي خود از دو دستاورد مهم وزارت نـــفـــــت ايـــــران خـــبــــر داد. ايــــن خبرگزاري در ادامه آورده است: ايران در عمق 700 متري گاز كـشـف كـرده و قادر است در حداكثر عمق 2 هزار و 400 متري نيز حفاري انجام شد. خبرگزاري تـرنـد آذربـايجان و پايگاه هاي خــبــــري ايــــانــــس هـنـــد، زوايـــا، داوجونز، اكونوميك تايمز هند، خـلـيـج تـايـمـز امـارات، نـوينيتي بــلــغـــارسـتــان و روزنــامــه هــاي شانگ‌هاي ديلي چين، كي يف پست اوكراين و واشينگتن پست آمــريـكــا نـيــز در گـزارش هـاي جداگانه اي به پوشش خبري اين رخداد پرداختند.  ‌
جزئيات حفاري گاز در درياي خزر از زبان رئيس جمهور
در هـمـيـــن حـــال، رئـيـــس جــمــهـــور كــشـــورمـــان بــا ابــراز خـرسـنـدي از پـايـان يـافـتن كار استقرار تجهيزات حفاري گاز در درياي خزر گفت: وزارت نفت بـايـد زودتـر در مـحـل حـفـاري امـيــركـبـيـر مستقـر شـود.محمـود احمدي نژاد با اعلام جزئياتي از چگونگي حفاري گاز در درياي خزر بيان داشت: اين موفقيت در حالي صورت گرفت كه ابعاد اين اتفاق هنوز به طور كامل تشريح نشده است. وي با اعلام اينكه 50 سال است كه در درياي خزر كشف نفت، گاز و حفاري ها مطرح است خاطرنشان كرد: تا مرحله اجرا بايد همه مسئولان دســـت بـــه كـــار شـــونــد.رئـيــس جمهور با اشاره به اينكه سكوي حفاري در مازندران از دو سال قبل به نقطه مأموريت حركت كرده بود ابراز داشت: آرزوي تاريخي مردم منطقه در اين پروژه عملي شده است. احمدي نژاد وزن تجهيزات سكوي حفاري را 14 هزار تن اعلام كرد و بيان داشـت: يـكـي از پـيـچـيده ترين فناوري دنيا در اين سكو مستقر شــده اســت. وي نـصـب نـفـت حفاري در درياي مازندران را طاقت فرسا و در عين حال قابل امكان دانست و گفت: هشت حوزه براي حفاري در درياي خزر پيش بيني شده است.اين مقام مسئول با اشاره به اينكه ميزان گـاز پيـش بينـي شـده 50 هـزار مــيــلـيــارد فــوت مـكـعــب اســت خاطرنشان كرد: اين سكو قادر است 10 سال مصرف گاز ايران را و حتي بيشتر از 10 سال را تأمين كند.رئيس جمهور با اشاره به اينكه هفت حوزه بعدي بايد براي حفاري آماده شود نقش سكوي حفاري اميركبير را در اقتصاد ملي و مناسبات درياي خزر مثبت ارزيابي كرد.احمدي نژاد كشورمان با تأكيد بر اينكه از فردا تمام معادلات عوض مي شود خاطرنشان كرد: وجه و جايگاه سياسي ايران در درياي خـزر و مـحـورهاي متصل به اروپا ارتقا مي يابد. اين مقام مــســئــــول بــــه وزارت نــفــــت مأموريت داد تا هر چه سريع تر در محل حفاري اميركبير خزر مستقر شود.